دوره 12 (1400)
دوره 11 (1399)
دوره 10 (1398)
دوره 9 (1397)
دوره 8 (1396)
دوره 7 (1395)
دوره 6 (1394)
دوره 5 (1393)
دوره 4 (1392)
دوره 3 (1391)
دوره 2 (1390)
دوره 1 (1389)

 

به نام خدا

 

الهیات به مجموعه دانش‌های نظام‌مندی اطلاق می‌شود که به مطالعات توصیفی، تحلیلی و انتقادیِ مفاهیم مربوط به خداوند و انگاره‌های دینی می‌پردازد. اهداف پژوهش در گستره‌های الهیاتی عبارتند از: شناخت درست‌ از سنّت‌های دینی، توجیه و دفاع از گزاره‌های دینی، آموزش و تبلیغ آموزه‌های دینی، مقایسه‌ ادیان و مذاهب گوناگون، اصلاح و ارتقای دینداری، پیشینه‌شناسی و شناخت منابعِ دینی، روش‌شناسی و تحلیل روش‌ها و رهیافت‌های دین‌پژوهی، بازنگری در جهان‌بینی‌ها، نقد مکاتبِ مادی‌گرا و خداناباور، رصد و رفعِ نیازهای دینی در عصر حاضر، تقویت بنیان‌های دینیِ جامعه، پاسخ به پرسش‌های جدید و بررسیِ مناسبات دین و علم در دوره‌ کنونی.

 

شهر اصفهان، پایتخت فرهنگ و تمدنِ ایران اسلامی است که از دیرباز مهدِ علم و حکمت و دین‌آموزی و میزبان علماء و اندیشمندان بسیاری بوده است. دانشگاه اصفهان با اتکاء به این پیشینه و پشتوانه‌ تاریخی، تمدنی و فرهنگی، اقدام به انتشار مجله «الهیات تطبیقی» کرده تا زمینه‌ای برای گفتگو و تعاملِ دین‌پژوهان داخلی و خارجی در قالب پژوهش‌های اصیل و نوآورانه با رویکرد تطبیقی و در راستای اهداف فوق فراهم آید.

 

محورهای پژوهشی مورد بررسی در این مجله علمی عبارتند از:   

 

الهیات وحیانی – کلامی  (Theology of Revelation)

 

الهیات کاربردی (Applied Theology)  

 

الهیات معاصر (Contemporary Theology

 

الهیات طبیعی (Natural Theology)

 

الهیات اجتماعی (Social Theology )

 

الهیات و اخلاق (Theology and Ethics)

 

الهیات و روانشناسی (Theology and psychology)

 

الهیات و معنویت (Theology and Spirituality)

 

الهیات و فمنیسم (Theology and feminism)

 

الهیات و محیط زیست (Theology and Environment)


تمامی مقالات ارسالی به این نشریه قبل از ورود به فرآیند داوری از طریق نرم افزار مشابهت یابی سمیم نور بررسی خواهند شد.

دستیابی به محتوای مقالات در نشریه الهیات تطبیقی برای محققان و پژوهشگران به‌صورت آزاد و رایگان  است. (OPEN ACCESS)    

این نشریه تحت مجوز بین المللی Creative Commons Attribution 4.0 است.                       



 

مقاله پژوهشی
بررسی تأثیرپذیری ابن‌رشد از غزالی در مسئلۀ تأویل نصوص دینی
بررسی تأثیرپذیری ابن‌رشد از غزالی در مسئلۀ تأویل نصوص دینی

ابوذر رجبی؛ مرسل عزیزی

دوره 13، شماره 27 ، خرداد 1401، صفحه 1-16

https://doi.org/10.22108/coth.2022.131221.1658

چکیده
  متفکران اسلامی در باب فهم آیات متشابه و مسئلۀ ظاهر و باطن داشتن آیات به یکسان نمی‌اندیشند و گاهی اختلافات مبنایی میانشان وجود دارد. غزالی و ابن‌رشد از موافقان بهره‌گیری از روش تأویل در فهم آیات متشابه ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
کرونا؛ چالش الهیات شر در «معنا»طلبی بشر
کرونا؛ چالش الهیات شر در «معنا»طلبی بشر

مجتبی عطارزاده

دوره 13، شماره 27 ، خرداد 1401، صفحه 17-32

https://doi.org/10.22108/coth.2022.127040.1527

چکیده
  عاجزماندن پیشرفته‌ترین کشور‌های جهان در مهار بیماری خطرناک کرونا، فطرت فروخفتۀ انسان عصر جدید مدعی توانمندی حل همه مشکلات خود به‌تنهایی را تکان داد و او را متوجه ناکارآمدی علم سکولار در مواجهه با ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
تحلیل گفتمان روحانیت شیعه در مواجهه با بحران کرونا
تحلیل گفتمان روحانیت شیعه در مواجهه با بحران کرونا

حسن بشیر؛ محمد اصغری؛ جواد صبوری کزج

دوره 13، شماره 27 ، خرداد 1401، صفحه 33-60

https://doi.org/10.22108/coth.2022.125989.1494

چکیده
  فراگیری بیماری کرونا بحران بزرگ جهانی است که کلیۀ نقاط جهان را درگیر خود کرده است. در کشور جمهوری اسلامی ایران نیز درخصوص این بیماری چالش‌هایی دربارۀ برخورد نهاد دین با این مسئله به وجود آمده است. در ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
نسبت شرارت با ملکوت در قرآن و عهدین
نسبت شرارت با ملکوت در قرآن و عهدین

سهیلا بوجاری طالخونچه؛ اعظم پرچم؛ حامد نظرپور

دوره 13، شماره 27 ، خرداد 1401، صفحه 61-70

https://doi.org/10.22108/coth.2022.129635.1615

چکیده
  از دیدگاه ادیان الهی، عالم ملکوت حقیقت و باطن عالم ملک است و شرارت موجود در عالم ملک، جدای از عالم ملکوت نیست؛ ازاین‌رو، در علت و چرایی حضور شرارت در عالم ملکوت و کیفیت آن چالش‌هایی وجود دارد؛ چالش اول: ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
بررسی مقایسه‌ای کارکردهای اشه و ماعت
بررسی مقایسه‌ای کارکردهای اشه و ماعت

سید سعید رضا منتظری؛ مجید طامه؛ سعیده شریفی

دوره 13، شماره 27 ، خرداد 1401، صفحه 71-84

https://doi.org/10.22108/coth.2022.131095.1654

چکیده
  یکی از اشتراکات غالب تمدن‌های کهن، اعتقاد به وجود نوعی نظم مقدس کیهانی بوده است. این اعتقاد و باور، مردمان را ناگزیر و ملزم می‌ساخت تا حیات خویش را اعم از مادی و معنوی با اصول و قوانین ثابت ازلی و ابدی ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
تفکر مراقبتی و دیگرگرایی از منظر قرآن: علاج اخلاقی کرونا ویروس
تفکر مراقبتی و دیگرگرایی از منظر قرآن: علاج اخلاقی کرونا ویروس

قاسمعلی کابلی؛ سید حسن میردیلمی

دوره 13، شماره 27 ، خرداد 1401، صفحه 85-98

https://doi.org/10.22108/coth.2022.128495.1572

چکیده
  کرونا یکی از ویروس‌های بسیار کشنده و فراگیر در سطح جهان تاکنون، آثار مستقیم بهداشتی و نیز آثاری در حوزه اخلاق بوده است که ازجملۀ آن خودگروی اخلاقی است. تفکر مراقبتی، مراقبت در نحوۀ اندیشیدن است که به ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
بازپژوهی دیدگاه سنت‌گرایان و مستشرقان دربارۀ کنش و واکنش وحیانی
بازپژوهی دیدگاه سنت‌گرایان و مستشرقان دربارۀ کنش و واکنش وحیانی

زهرا روستائی؛ محمدمهدی آجیلیان مافوق

دوره 13، شماره 27 ، خرداد 1401، صفحه 99-116

https://doi.org/10.22108/coth.2022.132826.1697

چکیده
  مسلمانان و غیر مسلمانان از دیرباز به چگونگی وحی الهی بر پیامبران و به‌ویژه حضرت محمد(ص) توجه داشته‌اند و پاسخ‌ها و نظریاتی در طول قرون و اعصار در این باب بیان شده است. برخی از این نظریات وحی را مفهومی ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
مقایسۀ معرفت‌شناسانة گفتمان مدرنیته و جریان سَلفیة سنّتی؛ همگرایی‌ها و واگرایی‌ها
مقایسۀ معرفت‌شناسانة گفتمان مدرنیته و جریان سَلفیة سنّتی؛ همگرایی‌ها و واگرایی‌ها

حمزه علی بهرامی؛ عبدالرسول مشکات

دوره 13، شماره 27 ، خرداد 1401، صفحه 117-132

https://doi.org/10.22108/coth.2022.133737.1710

چکیده
  هرچند در نگاه بدوی، مدرنیتة نوگرا و سلفیّة بنیادگرا، درنهایت واگرایی و تباعد با یکدیگر به نظر می‌آیند، با اندکی تحقیق و تدقیق، مشترکات فکریِ این دو گفتمان رخ خواهد کرد و آن انگارة ابتدایی را تا حدی دگرگون ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
بررسی رویکرد ژیلسون به فلسفۀ تطبیقی
بررسی رویکرد ژیلسون به فلسفۀ تطبیقی

رضا گندمی نصرآبادی

دوره 13، شماره 27 ، خرداد 1401، صفحه 133-148

https://doi.org/10.22108/coth.2022.128625.1577

چکیده
  ژیلسون تنها در یک مورد واژه تاریخ تطبیقی فلسفه را به کار برده و در بقیه موارد به لفظ مقایسه و تطبیق بسنده کرده است؛ در عین حال، مطالعات تطبیقی او بیشتر از جنس فلسفه تطبیقی است. نگاه ژیلسون به تطبیق بیشتر ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
مقایسه‌ای میان والتر استیس و ملاصدرا در باب معناداری زندگی
مقایسه‌ای میان والتر استیس و ملاصدرا در باب معناداری زندگی

غلامحسین خدری

دوره 13، شماره 27 ، خرداد 1401، صفحه 149-162

https://doi.org/10.22108/coth.2022.133182.1703

چکیده
  والتر ترنس استیس (۱۸۸۶-۱۹۶۷م)، فیلسوف نظریه‌پرداز قرن بیستم، نتیجه ضروری غلبه روحیه علمی و ابتنای برخی پیش‌فرض‌های بنیادین در علوم جدید از قرن هفدهم به بعد (که تصویر سنتی جهان مألوف و تحت حاکمیت بی‌چون ...  بیشتر
مراحل آغازین آفرینش عالم از منظر تورات و بررسی آن در تطبیق با قرآن
مراحل آغازین آفرینش عالم از منظر تورات و بررسی آن در تطبیق با قرآن

سید مهران موسوی؛ محمود کریمی

دوره 8، شماره 17 ، شهریور 1396، ، صفحه 45-62

https://doi.org/10.22108/coth.2017.21670

چکیده
  در مقالۀ حاضر، با بررسی تطبیقی «چگونگی مراحل آغازین آفرینش عالم هستی» در قرآن کریم و تورات که با نام مشترک «آسمان‌ها و زمین» یاد شده، وجوه شباهت‌ها و البته تفاوت‌های در ساختار و محتوای دو ...  بیشتر
منجی موعود در ادیان‌ بزرگ قبل‌ از اسلام‌
منجی موعود در ادیان‌ بزرگ قبل‌ از اسلام‌

مهین عرب

دوره 5، شماره 11 ، فروردین 1393، ، صفحه 149-168

چکیده
  از روزگار کهن، اعتقاد به‌ ظهور مصلح‌، اصلی‌ اساسی‌ بوده‌ است‌. بسیاری‌ از پیامبران‌ پیشین، آمدن‌ دیگری‌ را وعده‌ می‌داده‌اند. همچنین در سرتاسر بشارتها و اشارتهای‌ پیشینیان‌، همواره‌ سخنانی‌ ...  بیشتر
بررسی و تحلیل تطبیقی مرگ و رابطه آن با معنای زندگی از دیدگاه مولوی و هایدگر
بررسی و تحلیل تطبیقی مرگ و رابطه آن با معنای زندگی از دیدگاه مولوی و هایدگر

فریبا اکبرزاده؛ مهدی دهباشی؛ جعفر شانظری

دوره 5، شماره 11 ، فروردین 1393، ، صفحه 1-20

چکیده
  مرگ از دیدگاه مولوی، به معنی «قطع و پایان زندگی» نیست، بلکه «تولّد» و «آغاز زندگی جاودانه‌» دیگری است. در اندیشه مولوی، «مواجهه‌ مرگ با انسان»، «متناسب با شیوه‌ زندگی» و ...  بیشتر
معناشناسی واژه «اسلام» در قرآن، با تاکید بر بررسی رابطه آن با پلورالیزم دینی
معناشناسی واژه «اسلام» در قرآن، با تاکید بر بررسی رابطه آن با پلورالیزم دینی

محمد جواد نجفی؛ جواد محمدی

دوره 3، شماره 8 ، مهر 1391، ، صفحه 97-116

چکیده
  این پژوهش بر آن است تا در خلال معناشناسی لغوی و قرآنی واژه «اسلام» رابطه آن را با بحث «پلورالیزم دینی» مورد کنکاش قرار دهد. «اسلام» در لغت از «سلم» گرفته شده و به معنای انقیاد و اظهار ...  بیشتر
بررسی تطبیقی آفرینش انسان در اساطیر و ادیان ایران و میانرودان
بررسی تطبیقی آفرینش انسان در اساطیر و ادیان ایران و میانرودان

حمید کاویانی پویا

دوره 8، شماره 17 ، شهریور 1396، ، صفحه 139-156

https://doi.org/10.22108/coth.2017.80109

چکیده
  در بین اساطیر ملل مختلف جهان، پیدایش انسان و چگونگی آن تنوّع زیادی دارد؛ با این همه، عناصر مشترکِ فراوانی نیز در آنها  یافت می‌شوند. در این پژوهش سعی شده است با مطالعۀ متون و اسناد کتابخانه‌ای و چینش ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
جایگاه بدن در امر ادراک از منظر ابن سینا و موریس مرلوپونتی
جایگاه بدن در امر ادراک از منظر ابن سینا و موریس مرلوپونتی

راضیه شفیعی؛ سحر کاوندی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 13 آذر 1401

https://doi.org/10.22108/coth.2022.131115.1655

چکیده
  در تاریخ اندیشه فلسفه غربی و شرقی، بحث از علم و ادراک همواره بر محور نفس بوده و بدن دائماً در حاشیه قرار گرفته است. فیلسوفان اسلامی به ویژه مشائیان، علم و ادراک را فعل نفس و نه بدن میدانند. در این پژوهش ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
بررسی و نقد فطرت‌شناسی پویشی و ارتباط آن با دین، با تأکید بر آرای آیت‌الله جوادی آملی
بررسی و نقد فطرت‌شناسی پویشی و ارتباط آن با دین، با تأکید بر آرای آیت‌الله جوادی آملی

مهدی دانائی فرد؛ حسین حجت‌خواه

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 28 دی 1401

https://doi.org/10.22108/coth.2023.134648.1738

چکیده
  الهیات پویشی به‌عنوان تفکر دینی و فلسفیِ متأثر از علوم طبیعی، برداشتی طبیعت‌گرایانه از «فطرت» دارد. مطابق این دیدگاه، سرشت انسان در بستر تکامل، رشد و نمو می‌یابد و بر اساس موقعیت هر شخص در جامعه ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
تحلیل مفهوم توکل از نگاه صدرالمتالهین و نسبت آن با مفهوم روان‌شناختی اعتماد به نفس
تحلیل مفهوم توکل از نگاه صدرالمتالهین و نسبت آن با مفهوم روان‌شناختی اعتماد به نفس

محمد جواد پاشایی؛ مسعود نورعلیزاده میانجی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 19 بهمن 1401

https://doi.org/10.22108/coth.2023.135584.1768

چکیده
  با اهمیت آموزه توحید در اندیشه اسلامی، ارجمندی توکل را نیز می‌توان در امتداد آن مطرح ساخت. از بین حکمای اسلامی، صدرالمتالهین در نگاهی هماهنگ با وحی، سرشت و درجات توکل را به دقت مورد مطالعه قرار داده است. ...  بیشتر

ابر واژگان